Luận văn: Quản lý Di tích đền An Sinh tỉnh Quảng Ninh, HAY, 9đ

Please download to get full document.

View again

of 173
All materials on our website are shared by users. If you have any questions about copyright issues, please report us to resolve them. We are always happy to assist you.
 3
 
  Download luận văn thạc sĩ ngành quản li văn hóa với đề tài: Quản lý Di tích đền An Sinh, thị xã Đông Triều, tỉnh Quảng Ninh, cho các bạn làm luận văn tham khảo
Share
Transcript
  • 1. BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM NGHỆ THUẬT TRUNG ƯƠNG MẠC THỊ HẢI HÀ QUẢN LÝ DI TÍCH ĐỀN AN SINH, THỊ XÃ ĐÔNG TRIỀU, TỈNH QUẢNG NINH LUẬN VĂN THẠC SĨ QUẢN LÝ VĂN HÓA Khóa 6 (2016- 2018) Hà Nội, 2019
  • 2. BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM NGHỆ THUẬT TRUNG ƯƠNG MẠC THỊ HẢI HÀ QUẢN LÝ DI TÍCH ĐỀN AN SINH, THỊ XÃ ĐÔNG TRIỀU, TỈNH QUẢNG NINH LUẬN VĂN THẠC SỸ Chuyên ngành: Quản lý văn hóa Mã số: 8319042 Người hướng dẫn khoa học: PGS. TS. Lê Quang Vinh Hà Nội, 2019
  • 3. LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan tất cả nội dung luận văn là công trình nghiên cứu cá nhân của tôi dưới sự hướng dẫn của PGS.TS. Lê Quang Vinh. Những số liệu, tư liệu được sử dụng trong luận văn có nguồn gốc rõ ràng, trung thực và chưa từng được công bố trong bất cứ công trình nghiên cứu nào trước đây. Nếu phát hiện có bất kỳ sự gian lận nào tôi xin hoàn toàn chịu trách nhiệm trước Hội đồng cũng như kết quả của luận văn. Hà Nội, ngày tháng năm 2019 Tác giả luận văn Mạc Thị Hải Hà
  • 4. DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT BCH BQL BTC CHXHCN CNH-HĐH DSVH DTLS-VH HĐND KTTT LSVH NĐ-CP Nxb QĐ Tr TW UBND UNESCO VHTT VHTT&DL Ban chấp hành Ban quản lý Ban tổ chức Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Công nghiệp hóa- hiện đại hóa Di sản văn hóa Di tích lịch sử văn hóa Hội đồng nhân dân Kinh tế thị trường Lịch sử văn hóa Nghị định- Chính phủ Nhà xuất bản Quyết định Trang Trung ương Ủy ban nhân dân Tổ chức giáo dục, Khoa học và Văn hóa của Liên hợp quốc Văn hóa thông tin Văn hóa, Thể thao và Du lịch
  • 5. MỤC LỤC MỞ ĐẦU............................................................................................................... 1 Chương 1: KHÁI QUÁT CHUNG VỀ QUẢN LÝ DI TÍCH LỊCH SỬ VĂN HÓA VÀ DI TÍCH ĐỀN AN SINH ......................................................... 8 1.1. Một số khái niệm và thuật ngữ liên quan...............................................8 1.1.1. Di sản văn hóa.....................................................................................8 1.1.2. Quản lý nhà nước về di sản văn hóa ...................................................9 1.1.3. Di tích lịch sử văn hóa ......................................................................11 1.1.4. Nội dung quản lý di tích lịch sử văn hóa ..........................................12 1.2. Cơ sở pháp lý quản lý di tích lịch sử văn hóa......................................14 1.2.1. Một số văn bản của Đảng và Nhà nước về quản lý di tích lịch sử văn hóa ........................................................................................................14 1.2.2. Các văn bản của địa phương về quản lý di tích lịch sử văn hóa.......15 1.3. Khái quát về di tích đền An Sinh, thị xã Đông Triều ..........................17 1.3.1. Xã An Sinh........................................................................................17 1.3.2. Khái quát về di tích đền An Sinh......................................................20 1.3.3. Vai trò và giá trị của di tích đền An Sinh .........................................22 Tiểu kết........................................................................................................26 Chương 2 THỰC TRẠNG QUẢN LÝ DI TÍCH ĐỀN AN SINH.................28 2.1. Chủ thể quản lý ....................................................................................28 2.1.1. Sở Văn hóa và Thể thao tỉnh Quảng Ninh........................................28 2.1.2. Ban Quản lý Di tích và Danh thắng tỉnh Quảng Ninh......................29 2.1.3. Phòng Văn hóa và Thông tin thị xã Đông Triều...............................30 2.1.4. Ban quản lý khu di tích nhà Trần thị xã Đông Triều ........................31 2.1.5. Cơ chế phối hợp giữa các chủ thể quản lý........................................34 2.2. Các hoạt động quản lý tại di tích lịch sử đền An Sinh.........................35 2.2.1. Tổ chức thực hiện, triển khai và ban hành các văn bản....................35 2.2.2. Công tác bảo tồn, tu bổ, tôn tạo di tích .............................................38 2.2.3. Công tác phát huy giá trị di tích........................................................40 2.2.4. Công tác quản lý lễ hội......................................................................42 2.2.5.Quản lý tài chính, dịch vụ tại di tích..................................................48 2.2.6. Hoạt động nghiên cứu khoa học .......................................................50
  • 6. 2.2.7. Thanh tra, kiểm tra và khen thưởng..................................................51 2.3. Sự tham gia của cộng đồng trong việc tổ chức và quản lý di tích đền An Sinh........................................................................................................53 2.4. Đánh giá chung ....................................................................................56 2.4.1. Ưu điểm.............................................................................................56 2.4.2. Hạn chế..............................................................................................58 Tiểu kết........................................................................................................60 Chương 3 GIẢI PHÁP NÂNG CAO HIỆU QUẢ CÔNG TÁC QUẢN LÝ DI TÍCH ĐỀN AN SINH...................................................................................61 3.1. Những nhân tố tác động đến công tác quản lý di tích đền An Sinh.....61 3.1.1. Những nhân tố tích cực.....................................................................61 3.1.2. Những nhân tố tiêu cực.....................................................................63 3.2. Đề xuất giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả công tác quản lý di tích đền An Sinh.................................................................................................65 3.2.1. Nâng cao chất lượng nguồn nhân lực quản lý di tích .......................65 3.2.2. Giải pháp bảo tồn, tôn tạo di tích đền An Sinh.................................66 3.2.3. Giải pháp phát huy giá trị di tích.......................................................68 3.2.4. Tăng cường đẩy mạnh giáo dục, tuyên truyền nâng cao nhận thức của nhân dân và du khách về di tích đền An Sinh ......................................70 3.2.5. Khai thác và phát huy giá trị của di tích đền An Sinh gắn với phát triển kinh tế, văn hóa, xã hội của thị xã ......................................................74 3.2.6. Phát huy vai trò của cộng đồng trong việc đầu tư, tu bổ, tôn tạo di tích đền An Sinh..........................................................................................76 3.2.7. Tăng cường công tác thanh tra, kiểm tra...........................................78 Tiểu kết........................................................................................................79 KẾT LUẬN.........................................................................................................80 TÀI LIỆU THAM KHẢO..................................................................................82 PHỤ LỤC............................................................................................................88
  • 7. 1 MỞ ĐẦU 1. Lý do chọn đề tài Di tích lịch sử văn hoá là tài sản vô giá do ông cha để lại cho hậu thế, là những chứng tích vật chất phản ánh sâu sắc nhất về đặc trưng văn hoá, về cội nguồn và truyền thống đấu tranh dựng nước, giữ nước hào hùng, vĩ đại của dân tộc Việt Nam. Đó là nguồn sức mạnh tinh thần to lớn, là nội lực tiềm tàng của dân tộc qua bao thăng trầm của lịch sử. Trong giai đoạn hiện nay, với sự phát triển đồng bộ của kinh tế, chính trị, văn hóa, xã hội đời sống vật chất tinh thần của con người được nâng lên rõ rệt. Nhu cầu tìm hiểu, hưởng thụ văn hóa, đặc biệt là di tích lịch sử văn hóa gắn liền với địa phương nơi sinh sống ngày càng được đông đảo mọi người quan tâm. Gìn giữ, bảo tồn di tích lịch sử văn hóa như thế nào để vừa giữ được giá trị truyền thống ông cha để lại, vừa vận dụng sáng tạo những giá trị văn hóa mới phù hợp với xu thế phát triển của thời đại, đáp ứng nhu cầu của người dân là một vấn đề được ngành văn hóa luôn chú trọng. Là thị xã cửa ngõ phía tây của tỉnh Quảng Ninh, thị xã Đông Triều là vùng đất địa linh nhân kiệt, nơi lưu giữ một hệ thống di tích và danh thắng phản ánh bề dầy các lớp trầm tích văn hóa hàng nghìn năm lịch sử. Với 120 di tích lịch sử và danh thắng, trong đó có 24 di tích đã được xếp hạng các cấp (01 khu di tích nhà Trần ở Đông Triều được xếp hạng di tích Quốc gia đặc biệt; 06 di tích xếp hạng Quốc gia; 17 di tích xếp hạng cấp tỉnh); 96 di tích đã được kiểm kê, phân loại và UBND tỉnh đưa danh mục quản lý. Đặc biệt, khu di tích lịch sử nhà Trần tại Đông Triều gồm quần thể di tích rộng lớn với 14 cụm, điểm di tích đã được Thủ tướng Chính phủ xếp hạng di tích Quốc gia đặc biệt. Các di tích được phân bố trên địa bàn 4 xã
  • 8. 2 (An Sinh, Bình Khê, Tràng An và Thủy An) của thị xã Đông Triều, phần lớn các di tích này hiện đều là những phế tích. Trong những năm qua, các di tích đã được các cấp, các ngành quan tâm đầu tư kinh phí, huy động xã hội hóa để nghiên cứu khảo cổ làm cơ sở cho việc lập dự án tu bổ, tôn tạo và phục hồi di tích; tăng cường công tác thông tin quảng bá tuyên truyền; nhiều di tích được phục hồi, đưa vào sử dụng để phát huy giá trị, đưa các giá trị các di sản văn hóa thành một động lực quan trọng góp phần chuyển đổi phương thức phát triển từ “nâu” sang “xanh”. Để triển khai quy hoạch tổng thể đã được Thủ tướng phê duyệt; thực hiện thắng lợi Nghị quyết Đại hội đảng bộ thị xã lần thứ XXIV và gắn kết khu di tích Quốc gia đặc biệt nhà Trần với các di tích khác trên địa bàn thị xã, đòi hỏi việc quản lý di tích cần được quan tâm và đầu tư mạnh mẽ. Là một công chức công tác tại thị xã Đông Triều, tôi rất quan tâm đến việc bảo tồn và phát huy giá trị khu di tích lịch sử nhà Trần, đặc biệt là khu di tích đền An Sinh - nơi thờ tự bát vị hoàng đế nhà Trần tại Đông Triều. Chính vì vậy, tôi quyết định chọn đề tài “Quản lý Di tích đền An Sinh, thị xã Đông Triều, tỉnh Quảng Ninh” làm luận văn tốt nghiệp chuyên ngành quản lý văn hóa của mình, với hy vọng góp phần vào việc nâng cao chất lượng, hiệu quả công tác quản lý di tích đền An Sinh thông qua việc đề xuất một số giải pháp cơ bản, phù hợp. 2. Tình hình nghiên cứu Đề tài về công tác bảo tồn và phát huy các giá trị di tích lịch sử, văn hóa trên địa bàn thị xã Đông Triều, tỉnh Quảng Ninh từ lâu đã thu hút sự quan tâm, chú ý của nhiều nhà khoa học, những người làm công tác nghiên cứu lịch sử, văn hóa ở nhiều khía cạnh, góc độ khác nhau. Cụ thể là:
  • 9. 3 * Những công trình khảo cổ học Sưu tập di vật thời Trần trưng bày tại đền An Sinh: Qua công tác khảo cổ, sưu tầm và trưng bày các di vật thời Trần tại đền An Sinh người xem có thể thấy, sau gần bảy trăm năm, nhà Trần đã làm nên những giá trị lịch sử văn hóa rực rỡ đóng góp vào kho tàng văn hóa của dân tộc [2]. Kỷ yếu Hội thảo khoa học“Đông Triều với lịch sử nhà Trần” do Ban quản lý các di tích trọng điểm Quảng Ninh tổ chức tháng 10 năm 2008 là tài liệu tổng hợp 16 bài nghiên cứu của 17 nhà khoa học và quản lý về Khu Di tích lịch sử Nhà Trần. Đây là cở sở quan trọng để tỉnh Quảng Ninh xây dựng quy hoạch tổng thể khu di tích nhà Trần và lập hồ sơ đề nghị công nhận là di tích quốc gia đặc biệt. [7]. Kỷ yếu Hội thảo khoa học : “Giá trị khu di tích Quốc gia đặc biệt - Khu Di tích lịch sử nhà Trần tại Quảng Ninh” do UBND thị xã Đông Triều tổ chức tháng 9/2014. Cuốn sách tập hợp 15 bài viết của các giáo sư, các nhà nghiên cứu trên 2 phương diện là giá trị của khu di tích nhà Trần tại Đông Triều, bảo tồn và phát huy giá trị khu di tích nhà Trần tại Đông Triều [47]. Lý lịch di tích lịch sử văn hóa đền An Sinh, Ban quản lý Di tích và danh thắng Quảng Ninh (2005). Cuốn sách gồm các nội dung: Tên gọi di tích; địa điểm và đường dẫn đến di tích; khảo tả di tích; nhân vật lịch sử liên quan đến di tích; giá trị của di tích [9]. * Những công trình nghiên cứu về di tích lịch sử ở Quảng Ninh Di tích và danh thắng Quảng Ninh, Ban quản lý di tích và Danh thắng Quảng Ninh (2002): Cuốn sách giới thiệu gần 50 di tích và danh lam thắng cảnh của Quảng Ninh, trong đó từ trang 21 đến trang 29 giới thiệu lăng miếu các vua Trần và cụm kiến trúc phật giáo thời Trần [6]. Di tích lịch sử văn hóa nhà Trần tại Đông Triều, của Ban quản lý các di tích trọng điểm Quảng Ninh (2010): Đây là một trong những cuốn sách viết đầy đủ nhất về khu di tích lịch sử nhà Trần ở Đông Triều, bao
  • 10. 4 gồm hai phần: phần thứ nhất giới thiệu về lịch sử hình thành và phát triển của vương triều Trần và các di tích nhà Trần tại Đông Triều; phần thứ hai giới thiệu một số tư liệu Hán Nôm trong các di tích [8]. Cuốn Kể chuyện các vị vua và hoàng tộc Triều Trần, Kể chuyện các tướng lĩnh Triều Trần - Phạm Trường Khang (2012): Nội dung cuốn sách miêu tả chân dung các vị vua và các nhân vật trong hoàng tộc nhà Trần dựa trên các sự kiện lịch sử [32]. Luận văn thạc sĩ Bảo tồn và phát huy giá trị chùa Mỹ Cụ, huyện Đông Triều, tỉnh Quảng Ninh, của tác giả Nguyễn Thị Hạnh, năm 2016 (Trường Đại học Sư phạm Nghệ thuật Trung ương). Đây là công trình nghiên cứu đầy đủ, hệ thống về giá trị lịch sử, văn hóa chùa Mỹ Cụ, đánh giá được thực trạng của việc bảo tồn, phát huy giá trị di tích chùa Mỹ Cụ từ đó đưa ra một số giải pháp nhằm bảo tồn và phát huy giá trị di tích chùa Mỹ Cụ ở thị xã Đông Triều, tỉnh Quảng Ninh trong giai đoạn hiện nay [23]. Luận văn thạc sĩ Quản lý di tích lịch sử Chiến khu Đông Triều, Vũ Hương Lan, năm 2016 (Trường Đại học Sư phạm Nghệ thuật Trung ương): Đây là công trình nghiên cứu đầy đủ, hệ thống về khu di tích lịch sử chiến khu Đông Triều, đưa ra một số nhóm giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả công tác quản lý di tích lịch sử chiến khu Đông Triều như: nhóm giải pháp về công tác quản lý; nhóm giải pháp về cơ chế chính sách; nhóm giải pháp về công tác bảo tồn, tu bổ, tôn tạo di tích [35]. Qua tổng quan tình hình nghiên cứu cho thấy, các nhà khoa học đã nghiên cứu về các di tích lịch sử, văn hóa ở Đông Triều với nhiều góc độ khác nhau. Đó là nguồn tư liệu vô cùng quý giá để tác giả kế thừa, tiếp thu, tham khảo trong quá trình thực hiện đề tài “Quản lý di tích đền An Sinh, thị xã Đông Triều, tỉnh Quảng Ninh", góp thêm một nội dung về công tác quản lý trong các nghiên cứu về đền An Sinh.
  • 11. 5 3. Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu 3.1. Mục đích nghiên cứu Mục đích của luận văn nhằm nghiên cứu đánh giá thực trạng công tác quản lý di tích đền An Sinh, trên cơ sở đó, đề xuất giải pháp nâng cao hiệu quả công tác quản lý di tích đền An Sinh. 3.2. Nhiệm vụ nghiên cứu Để đạt được mục đích nghiên cứu nêu trên, luận văn đề ra những nhiệm vụ cụ thể như sau: - Nghiên cứu những vấn đề lý luận chung về di tích lịch sử và danh thắng, quản lý di tích lịch sử- văn hóa, danh thắng,.. - Sưu tầm, tập hợp đầy đủ, hệ thống các tư liệu hiện có về di tích đền An Sinh. - Khảo sát, đánh giá thực trạng công tác quản lý di tích đền An Sinh. - Đề xuất một số giải pháp cơ bản nhằm quản lý, phát huy giá trị di tích đền An Sinh. 4. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu 4.1. Đối tượng nghiên cứu Công tác quản lý đối với di tích lịch sử văn hóa đền An Sinh hiện nay. 4.2. Phạm vi nghiên cứu Giới hạn không gian: Luận văn nghiên cứu tại đền An Sinh, thị xã Đông Triều, tỉnh Quảng Ninh. Giới hạn thời gian: Luận văn nghiên cứu hoạt động của đền và công tác quản lý đền từ năm 2013 đến nay (vì năm 2013 là năm di tích đền An Sinh cùng với 13 di tích khác nằm trong quần thể khu di tích nhà Trần tại Đông Triều được Thủ tướng Chính phủ công nhận là di tích Quốc gia đặc biệt). 5. Phương pháp nghiên cứu Trong quá trình nghiên cứu luận văn, tác giả sử dụng 3 phương pháp chính, đó là:
  • 12. 6 - Phương pháp phân tích, tổng hợp: Đề tài nghiên cứu những tài liệu có liên quan đến các văn kiện, chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách của Nhà nước về quản lý, bảo tồn và phát huy DSVH. Các công trình nghiên cứu về DSVH vật thể, phi vật thể từ đó chọn lọc để có cái nhìn khái quát, những nhận xét, đánh giá ban đầu về vấn đề nghiên cứu. - Phương pháp điền dã: Đây là phương pháp nghiên cứu cơ bản để khảo sát thực tế, được sử dụng để thu thập số liệu, thông tin chính xác, khách quan về đối tượng nghiên cứu. Trong quá trình triển khai đề tài, tác giả đã đến trực tiếp di tích lịch sử đền An Sinh để tìm hiểu thực trạng công tác quản lý và chụp ảnh minh họa các nội dung liên quan đi khảo sát tại khu di tích đền An Sinh để có thông tin thực tế kết hợp với những tài liệu thu thập được. - Phương pháp tiếp cận liên ngành: Lịch sử, xã hội học, văn hóa học... để tìm hiểu, nghiên cứu, phán đoán, suy luận tìm những giá trị cũng như đưa ra những giải pháp nhằm quản lý, bảo tồn và phát huy giá trị của khu di tích đền An Sinh. 6. Những đóng góp của luận văn 6.1. Ý nghĩa khoa học Luận văn là công trình nghiên cứu có hệ thống và tương đối toàn diện về công tác quản lý di tích đền An Sinh góp phần cung cấp thêm tư liệu phục vụ cho công tác tuyên truyền, giáo dục, quảng bá về các giá trị di tích lịch sử, văn hóa ở địa phương. 6.2. Ý nghĩa thực tiễn Luận văn là công trình nghiên cứu có sự gắn kết giữa phân tích lý luận với tổng kết thực tiễn địa phương. Vì vậy, nó có thể dùng làm tài liệu tham khảo trong việc hoạch định các chủ trương, chính sách và đổi mới sự lãnh đạo của Đảng bộ thị xã Đông Triều về công tác quản lý các di tích lịch
  • 13. 7 sử, văn hóa trong những năm tới, cũng như là nguồn tư liệu tham khảo cho những người nghiên cứu về công tác quản lý các di tích lịch sử, văn hóa. 7. Bố cục của luận văn Ngoài phần Mở đầu, Kết luận, Tài liệu tham khảo, Phụ lục, nội dung của luận văn gồm 3 chương: Chương 1: Khái quát chung về quản lý di tích lịch sử văn hóa và di tích đền An Sinh. Chương 2: Thực trạng quản lý di tích đền An Sinh. Chương 3: Giải pháp nâng cao hiệu quả công tác quản lý di tích đền An Sinh.
  • 14. 8 Chương 1 KHÁI QUÁT CHUNG VỀ QUẢN LÝ DI TÍCH LỊCH SỬ VĂN HÓA VÀ DI TÍCH ĐỀN AN SINH 1.1. Một số khái niệm và thuật ngữ liên quan Nhằm làm sáng tỏ giá trị của di tích lịch sử nói chung, di tích lịch sử đền An Sinh nói riêng dưới góc độ quản lý văn hóa, trước hết cần phải có cơ sở lý luận chung mang tính chất định hướng cho công tác quản lý và phát huy giá trị của di tích trong đời sống cộng đồng dân cư. Vì vậy, tác giả luận văn xin trình bày một số khái niệm cơ bản và những thuật ngữ có liên quan về quản lý di tích lịch sử - văn hóa như sau: 1.1.1. Di sản văn hóa Theo Bách khoa toàn thư mở Wikipedia: Di sản văn hóa là di sản của các hiện vật vật lý và các thuộc tính phi vật thể của một nhóm hay xã hội được kế thừa từ các thế hệ trước, đã duy trì đến hiện nay và dành cho các thế hệ mai sau. Di sản văn hóa bao gồm tài sản văn hóa (như các tòa nhà, cảnh quan, di tích, sách, tác phẩm nghệ thuật, và các hiện vật), văn hóa phi vật thể (như văn hóa dân gian, truyền thống, ngôn ngữ và kiến thức) và di sản tự nhiên (bao gồm cảnh quan có tính văn hóa quan trọng và đa dạng sinh học) [58]. Theo Luật Di sản văn hóa năm 2001 được sửa đổi, bổ sung năm 2009: “Di sản văn hóa Việt Nam là tài sản quý giá của cộng đồng các dân tộc Việt Nam và là một bộ phận của di sản văn hóa nhân loại, có vai trò to lớn trong sự nghiệp dựng nước và giữ nước của nhân dân ta” [41, tr.28]. Điều 1, Luật Di sản văn hóa năm 2001 được sửa đổi, bổ sung năm 2009 quy định: “Di sản văn hóa bao gồm di sản văn hóa phi vật thể và di sản văn hóa vật thể, là sản phẩm tinh thần, vật chất có giá trị lịch sử văn hóa, khoa học, được lưu truyền từ thế hệ này qua thế hệ khác ở nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam” [41, tr.29].
  • 15. 9 Điều 4 Luật Di sản văn hóa năm 2001 được sửa đổi, bổ sung năm 2009 quy định: Di sản văn hóa phi vật thể là sản phẩm tinh thần gắn với cộng đồng hoặc cá nhân, vật thể và không gian văn hóa liên quan, có giá trị lịch sử, văn hóa, khoa học, thể hiện bản sắc của cộng đồng, không ngừng được tái tạo và được lưu truyền từ thế hệ này sang thế hệ khác bằng truyền miệng, truyền nghề, trình diễn và các hình thức khác [41, tr.7]. “Di sản văn hóa vật thể là sản phẩm vật chất có
  • Related Search
    We Need Your Support
    Thank you for visiting our website and your interest in our free products and services. We are nonprofit website to share and download documents. To the running of this website, we need your help to support us.

    Thanks to everyone for your continued support.

    No, Thanks
    SAVE OUR EARTH

    We need your sign to support Project to invent "SMART AND CONTROLLABLE REFLECTIVE BALLOONS" to cover the Sun and Save Our Earth.

    More details...

    Sign Now!

    We are very appreciated for your Prompt Action!

    x